Η Ερευνητική Ομάδα DAISSy του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (ΕΑΠ), ανακοινώνει με υπερηφάνεια τη δημοσίευση της βασικής Μεθοδολογίας του ευρωπαϊκού έργου «4C-FUTURE», η οποία υλοποιήθηκε μετά από μήνες εντατικής έρευνας, συνεργασίας και δοκιμών σε σχολικές τάξεις, στις τέσσερεις ευρωπαϊκές χώρες-εταίρους (Τσεχία, Βουλγαρία, Πορτογαλία και Ελλάδα). Η Ερευνητική Ομάδα DAISSy ως ο τεχνικός εταίρος του έργου, συνέβαλε καθοριστικά στη διαμόρφωση της εν λόγω καινοτόμου παιδαγωγικής προσέγγισης, η οποία συνδέει τη θεωρία με την πράξη. Αυτό το ολοκληρωμένο επιστημονικό έγγραφο βρίσκεται στο επίκεντρο όλων των δράσεων του έργου και είναι πλέον έτοιμο να υποστηρίξει τους/τις εκπαιδευτικούς να εντάξουν τις δεξιότητες των «4Cs» (Critical Thinking, Collaboration, Communication, Creativity) στην καθημερινή σχολική πραγματικότητα.
Είναι γεγονός, ότι ο σύγχρονος κόσμος στον οποίο μεγαλώνουν οι μαθητές/μαθήτριες, απαιτεί κάτι περισσότερο από απλή αποστήθιση γνώσεων. Εργοδότες, ερευνητές/ερευνήτριες και εκπαιδευτικοί παγκοσμίως συμφωνούν ότι τέσσερεις βασικές ικανότητες είναι απαραίτητες για την ευημερία στον 21ο αιώνα, δηλαδή η Κριτική Σκέψη (Critical Thinking), η Συνεργασία (Collaboration), η Επικοινωνία (Communication) και η Δημιουργικότητα (Creativity). Πρόκειται για δεξιότητες που δεν μπορούν να διδαχθούν εύκολα με παραδοσιακές μεθόδους. Απαιτούν ενεργές, βιωματικές εμπειρίες όπου οι μαθητές/μαθήτριες δρουν, αναστοχάζονται και αναπτύσσονται. Αυτό ακριβώς επιτυγχάνεται μέσω της Μεθοδολογίας 4C-FUTURE για κάθε εκπαιδευτικό και κάθε τάξη, ανεξάρτητα από το γνωστικό αντικείμενο ή την προγενέστερη εμπειρία με παιχνίδια και παιχνιδοποίηση.
Συγκεκριμένα, η Μεθοδολογία 4C-FUTURE βασίζεται σε τρεις αλληλένδετους πυλώνες:
- Βιωματική Μάθηση (Experiential Learning): Θέτει τους/τις μαθητές/μαθήτριες στο επίκεντρο, μέσα από τη δράση, τον αναστοχασμό και τη νοηματοδότηση πραγματικών εμπειριών.
- Παιχνιδοποίηση (Gamification): Αξιοποιεί αποστολές, σενάρια/ιστορίες και βρόχους ανατροφοδότησης για να διατηρεί αμείωτο το ενδιαφέρον και το κίνητρο των μαθητών/μαθητριών.
- Παιχνιδοκεντρική Μάθηση (Game-based Learning): Ενεργοποιεί παιχνίδια ρόλων, προσομοιώσεις, δωμάτια απόδρασης (escape rooms) και επιτραπέζια παιχνίδια, ώστε οι μαθητές/μαθήτριες να εφαρμόζουν τις «4Cs» στην πράξη σε ασφαλή, παιγνιώδη περιβάλλοντα.
Σε όλη αυτή τη διαδικασία είναι έντονα ενσωματωμένη η καλλιέργεια του ψηφιακού γραμματισμού και του γραμματισμού στα μέσα επικοινωνίας (digital & media literacy).
Ενώ στις περισσότερες προσεγγίσεις, οι μαθητές/μαθήτριες απλώς παίζουν παιχνίδια, η Μεθοδολογία 4C-FUTURE πηγαίνει ένα βήμα πιο μπροστά, καθώς μαθητές/μαθήτριες και εκπαιδευτικοί καθοδηγούνται να σχεδιάσουν τα δικά τους εκπαιδευτικά παιχνίδια. Αυτό μεταμορφώνει τη μάθηση από μια παθητική εμπειρία σε μια πράξη δημιουργίας.
Επισημαίνεται, ότι η Μεθοδολογία 4C-FUTURE είναι σχεδιασμένη κυρίως για εκπαιδευτικούς που εργάζονται με μαθητές/μαθήτριες ηλικίας 13–17 ετών, ανεξαρτήτως γνωστικού αντικειμένου και επιπέδου εμπειρίας ως προς τη χρήση της παιχνιδοκεντρικής μάθησης. Η Μεθοδολογία προσφέρει υποστήριξη σε κάθε επίπεδο, καθώς περιλαμβάνει θεωρητική θεμελίωση για όσους/όσες τη χρειάζονται και πρακτικά εργαλεία για όσους/όσες θέλουν να περάσουν κατευθείαν στην πράξη. Είναι διαθέσιμη σύντομη έκδοση της Μεθοδολογίας 4C-FUTURE, ώστε κάθε ενδιαφερόμενος/ενδιαφερόμενη να ανακαλύψει τι καλύπτει ολόκληρο το έγγραφο.
Η Μεθοδολογία αποτελεί τη βάση για τα επικείμενα στάδια υλοποίησης του έργου 4C-FUTURE, δεομένου ότι τα επόμενα παραδοτέα περιλαμβάνουν εξειδικευμένη εκπαίδευση για εκπαιδευτικούς, μια συλλογή από έτοιμα εκπαιδευτικά παιχνίδια και ψηφιακούς πόρους.
Η συνολική αναλυτική Μεθοδολογία 4C-FUTURE είναι διαθέσιμη εδώ.
Το έργο 4C-FUTURE είναι τριετούς διάρκειας (1.12.2024–30.11.2027), χρηματοδοτείται από το πρόγραμμα ERASMUS+ Lump Sum Grant της ΕΕ και συντονίζεται από τον οργανισμό “EPMA” (Τσεχία), με τη συμμετοχή πέντε (5) εταίρων από τέσσερα (4) κράτη-μέλη της ΕΕ (Βουλγαρία, Ελλάδα, Πορτογαλία και Τσεχία). Η Ερευνητική Ομάδα DAISSy του ΕΑΠ έχει ενεργό ρόλο στην υλοποίηση όλων των δράσεων του 4C-FUTURE στην Ελλάδα, ενισχύοντας τη συνεργασία με κατάλληλους συναφείς φορείς μέσω της δικτύωσης που διατηρεί σε εθνικό και ευρωπαϊκό επίπεδο, έτσι ώστε να διασφαλιστεί η πολλαπλή αξιοποίηση των αποτελεσμάτων του έργου και ο θετικός αντίκτυπός του.

Η υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την παραγωγή αυτής της έκδοσης δεν συνιστά έγκριση του περιεχομένου, το οποίο αντικατοπτρίζει μόνο τις απόψεις των συγγραφέων και η Επιτροπή δεν μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνη για οποιαδήποτε χρήση των πληροφοριών που περιέχονται σε αυτήν.




